Fundusz sołecki
Fundusz sołecki to wyodrębniona część budżetu gminy, o przeznaczeniu której decydują mieszkańcy sołectwa na zebraniu wiejskim.
Fundusz sołecki to mechanizm partycypacji finansowej funkcjonujący w gminach wiejskich i miejsko-wiejskich, uregulowany ustawą o funduszu sołeckim z 2014 roku. Mieszkańcy poszczególnych sołectw na zebraniu wiejskim decydują o przeznaczeniu wydzielonych środków na zadania służące poprawie warunków życia lokalnej społeczności.
Fundusz sołecki i budżet obywatelski to dwa odrębne, choć komplementarne narzędzia demokracji partycypacyjnej. Fundusz sołecki dotyczy wyłącznie obszarów wiejskich i opiera się na bezpośredniej deliberacji podczas zebrań wiejskich. BO natomiast funkcjonuje przede wszystkim w miastach i wykorzystuje mechanizm głosowania na zgłoszone projekty.
Wysokość funduszu sołeckiego oblicza się na podstawie wzoru ustawowego, uwzględniającego liczbę mieszkańców sołectwa i dochody bieżące gminy. Gminy, które wyodrębniają fundusz sołecki, mogą liczyć na częściowy zwrot poniesionych wydatków z budżetu państwa (od 20% do 40%).
Wnioski o fundusz sołecki muszą dotyczyć zadań własnych gminy, służyć poprawie warunków życia mieszkańców i być zgodne ze strategią rozwoju gminy. To narzędzie budujące aktywność obywatelską na poziomie najbliższym mieszkańcom i stanowiące naturalne dopełnienie partycypacji społecznej realizowanej w ramach budżetów obywatelskich.